جاهای دیدنی قم و راهنمای سفر با اتوبوس

بیشتر ما قم را با حرم حضرت معصومه (س) و مسجد مقدس جمکران می‌شناسیم و معمولاً به بهانه زیارت از این دو مکان، راهی قم می‌شویم. هرکدام از آن‌ها جای خودشان را دارند، اما اگر برنامه سفرتان فقط به این دو زیارتگاه محدود شود، بخش بزرگی از دیدنی‌های قم را از دست می‌دهید.
قم شهری با پیشینه پرقدمت و فرهنگی غنی است؛ از گنبدهای تاریخی که قدمت برخی از آن‌ها به قرن هشتم هجری می‌رسد تا بازار تاریخی شهر که دوره‌های مختلفی را پشت سر گذاشته است. همچنین خانه‌های قاجاری و کاروانسراهایی که در حاشیه کویر قرار گرفته‌اند نیز بخش دیگری از چهره متفاوت قم را نشان می‌دهند.

در این راهنما، جاهای دیدنی قم را معرفی می‌کنیم، نگاهی به سفر اتوبوسی به قم می‌اندازیم و در ادامه، یک برنامه پیشنهادی برای سفر یک‌روزه ارائه می‌دهیم تا بتوانید بدون رفت‌وآمدهای اضافی، از مهم‌ترین جاذبه‌های شهر دیدن کنید. 
اگر در حال برنامه‌ریزی سفر به قم هستید و می‌خواهید سریع با مهم‌ترین دیدنی‌ها و نکات سفر آشنا شوید، این راهنما را تا انتها بخوانید.

جاهای دیدنی قم کدامند

برای اینکه یک تصویر کلی از جاهای دیدنی قم داشته باشید، جاذبه‌های گردشگری آن را دسته‌بندی کرده‌ایم:

مسیرهای پرتردد اتوبوس در سفر به قم

پیش از خرید بلیط اتوبوس به قم، چند مورد از پرترددترین مسیرها را مرور کنید:

• اصفهان به قم: یکی از مسیرهای پرتردد مرکز کشور است و اتوبوس‌ها معمولاً از مسیر کاشان عبور می‌کنند. اگر سفری یک روزه پیش‌رو دارید؛ سرویس‌های اتوبوسی اصفهان به قم انتخاب بهتری هستند. همچنین می‌توانید از پیش صندلی خود را برای برگشت از قم به اصفهان رزرو نمایید.
• تهران به قم: کوتاه‌ترین و یکی از پرترددترین سفرهای اتوبوسی است. سرویس‌های اتوبوسی این مسیر از چند پایانه تهران، از جمله ترمینال بیهقی، ترمینال جنوب و... حرکت می‌کنند. هم‌اکنون برای این مسیر می‌توانید به صورت اینترنتی بلیط اتوبوس تهران به قم را از پیش تهیه کنید.
• شیراز به قم: اگر مبدأ سفرتان شیراز است، باید برای یک مسیر طولانی آماده باشید. پیش از رزرو بلیط اتوبوس شیراز به قم، ساعت حرکت و زمان رسیدن به قم را بررسی کنید تا برنامه سفرتان با زمان ورود به شهر هماهنگ باشد.
• بندرعباس به قم: فاصله زیاد بندرعباس تا قم باعث می‌شود انتخاب نوع اتوبوس در این مسیر اهمیت بیشتری داشته باشد. سرویس‌های VIP و توقف‌های بین‌راهی می‌توانند سفر اتوبوسی بندرعباس به قم را راحت‌تر کنند.
• مشهد به قم: این مسیر دو قطب زیارتی کشور را به هم متصل می‌کند و در بازه بعدازظهر تا شب، سرویس‌های بیشتری دارد. در ایام مذهبی و مناسبت‌های خاص، بهتر است برای خرید بلیط اتوبوس مشهد به قم زودتر اقدام کنید.

نکته مهم: محل پیاده‌شدن بعضی سرویس‌ها ممکن است پایانه نباشد و مکان‌هایی مثل عوارضی قم یا نقاط دیگر روی بلیط درج شود. هنگام خرید بلیط اتوبوس به قم، محل دقیق پیاده‌شدن را بررسی کنید تا با خیال راحت برای ادامه مسیر برنامه‌ریزی کنید.

فاصله پرترددترین شهرهای ایران تا قم با اتوبوس؛ مسافت و مدت سفر

این مدت زمان‌ها تقریبی هستند و به نوع اتوبوس، توقف‌های بین‌راه، ترافیک و شرایط جاده بستگی دارند.
اگر دنبال خرید بلیط اتوبوس به قم هستید، بسته به مبدأ شهرتان، بررسی کنید؛ سفر تا قم چقدر طول می‌کشد تا بتوانید زمان‌بندی بهتری برای سفرتان داشته باشید.

ترمینال‌های قم

بر روی بلیط‌های اتوبوس قم معمولاً یکی از این سه نام را می‌بینید: ترمینال فدک، ترمینال مرکزی و پایانه ۷۲ تن

اینکه کدام یک پایانه شما باشد، به شرکت مسافربری و مسیر حرکت بستگی دارد؛ پس قبل از سفر به نام پایانه روی بلیط نگاه کنید و همان لحظه خرید بلیط اتوبوس قم، نام آن را به خاطر بسپارید.
برای اینکه بعد از رسیدن به قم راحت‌تر برای ادامه مسیر برنامه‌ریزی کنید، فاصله تقریبی ترمینال‌های مسافربری قم تا حرم حضرت معصومه (س) و مسجد مقدس جمکران را نیز در نظر داشته باشید:

• فاصله ترمینال ۷۲ تن و پایانه فدک تا حرم حضرت معصومه (س): حدود ۱۳ دقیقه
• فاصله ترمینال ۷۲ تن و پایانه فدک تا مسجد مقدس جمکران: حدود ۱۵ دقیقه
• فاصله ترمینال مرکزی قم تا حرم حضرت معصومه (س): حدود ۱۶ دقیقه
• فاصله ترمینال مرکزی قم تا مسجد مقدس جمکران: حدود ۲۰ دقیقه

این زمان‌ها تقریبی هستند و با توجه به ترافیک و شرایط مسیر ممکن است تغییر کنند.

از ترمینال قم چگونه به مرکز شهر برویم؟

برای رفت‌وآمد بین پایانه‌های قم و مرکز شهر، چه هنگام رسیدن به قم و چه برای رفتن به ترمینال، می‌توانید از تاکسی اینترنتی یا اتوبوس شهری استفاده کنید.
در ادامه، آدرس هر پایانه را در کنار خطوط اتوبوس شهری آن می‌بینید:

نحوه دسترسی از ترمینال مرکزی قم

در بلوار شهید خداکرم قرار دارد و خط ۱۱ اتوبوس شهری از آن عبور می‌کند.

نحوه دسترسی از ترمینال ۷۲ تن

در میدان ۷۲ تن واقع شده و خط ۱۳ اتوبوس شهری از آن می‌گذرد.

نحوه دسترسی از ترمینال فدک

در محدوده میدان ۷۲ تن و جنب بوستان فدک قرار دارد و خط ۱۳ اتوبوسی در نزدیکی آن وجود دارد.

جاهای دیدنی داخل قم

کوه خضر نبی قم

در بالای این کوه، زیارتگاهی قرار دارد که از آنجا می‌توانید قم را از ارتفاع ببینید. نزدیک غروب زمان خوبی برای رفتن به این منطقه است؛ در این زمان هوا بهتر می‌شود و منظره شهر برای عکاسی جلوه بیشتری دارد. برای رفتن به کوه خضر نبی، تاکسی‌ اینترنتی و سواری شخصی گزینه خوبی است.

حمام‌های تاریخی قم

اگر به معماری قدیمی علاقه دارید، حمام حاج عسگرخان و حمام عشقعلی را در فهرست جاهای دیدنی قم قرار دهید. آنچه که این بناها را جذاب‌تر کرده بیشتر معماری و فضای سنتی آن‌ها است. ساعت و شرایط بازدید ممکن است تغییر کند، پس حتما قبل از رفتن، اطلاعات به‌روز را بررسی کنید.

خانه حاج علی‌خان زند قم

این خانه قاجاری حدود ۱۳۰ سال قدمت دارد و امروزه با عنوان ساختمان شماره دو اداره میراث فرهنگی شناخته می‌شود. اگر قرار است در بافت قدیمی قم گشت بزنید، می‌توانید بازدید از این خانه را در لیست خود قرار دهید.

مدرسه فیضیه قم

مدرسه فیضیه یکی از جاهای دیدنی قم و از بناهای تاریخی نزدیک حرم حضرت معصومه (س) است. معماری زیبا، کاشی‌کاری‌ها، حیاط و حوض بزرگ مدرسه، فضای تاریخی و معنوی خاصی به آن داده‌اند. بازدید از مدرسه رایگان است و می‌توانید به‌راحتی آن را در برنامه خودتان قرار دهید.

خانه تاریخی یزدان‌پناه قم

این عمارت در محله باغ‌پنبه، خیابان 19دی (باجک) قرار دارد و قدمت آن به اواخر دوره قاجار و اوایل پهلوی می‌رسد. خانه یزدان‌پناه حدود 120 تا 130سال قدمت دارد و در گذشته 10 اتاق داشته که امروز تنها هفت اتاق آن باقی مانده است. این بنا در فهرست آثار ملی ثبت شده و مدتی به‌عنوان موزه صنایع دستی قم فعالیت می‌کرد.
امروز خانه یزدان‌پناه به رستوران سنتی تبدیل شده است. بنابراین برای دیدن فضای داخلی آن، می‌توانید ناهار یا شام را همین‌جا صرف کنید.

پارک آبی آب و تاب

از جمله دیگر جاهای دیدنی قم، پارک آبی آب تاب در بوستان غدیر می‌باشد که از سال 1395 پذیرای خانواده‌ها است. رودخانه مصنوعی 500 متری، سرسره‌های چرخشی، سقوط آزاد 15متری و بخش جداگانه کودکان از جاذبه‌های آن هستند. این مجموعه همچنین باغ رستوران و نمازخانه دارد. سانس‌های بانوان و آقایان جداست و ساعت آن‌ها متفاوت است؛ بنابراین بهتر است قبل از رفتن، ساعت فعالیت را بررسی کنید.

باغ پرندگان قم

باغ پرندگان قم در دره‌ای کم‌ارتفاع در جنوب شهر، انتهای زنبیل‌آباد و ابتدای بلوار شهید آوینی قرار دارد و دومین باغ بزرگ پرندگان کشور به شمار می‌رود. در این باغ حدود 100گونه پرنده در برکه‌ها، قفس‌های بزرگ و گلخانه گرمسیری نگهداری می‌شوند. همچنین در اطراف باغ، پیاده‌راهی برای قدم زدن وجود دارد.

جاهای دیدنی اطراف قم

تپه قلی‌درویش قم

این محوطه باستانی در نزدیکی مسجد جمکران قرار گرفته و در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. یافته‌های مربوط به کوره‌های عصر آهن با قدمتی حدود سه هزار سال، اهمیت تاریخی این محوطه را نشان می‌دهد. چون فاصله زیادی با جمکران ندارد، می‌توانید هر دو مقصد را در یک مسیر ببینید.

قلعه قمرود قم

قمرود روستایی تاریخی در حدود ۲۰ کیلومتری قم است که شواهد باستان‌شناسی، قدمت سکونت در این منطقه را به هزاران سال پیش می‌رساند. این روستا دو قلعه داشته؛ قلعه کهن که به دوره صفوی یا پیش از آن نسبت داده می‌شود و قلعه‌ای که در دوره قاجار به دست میرزا نظام غفاری، معروف به مهندس‌الممالک، ساخته شد.

میل علی‌آباد قم

«میل» به برج‌هایی گفته می‌شد که در مسیرهای قدیمی برای راهنمایی مسافران ساخته می‌شدند. این برج سنگی از دوره سلجوقی به جا مانده و در گذشته برای راهنمایی کاروان‌هایی که در مسیر کاشان به قم و ری رفت‌وآمد می‌کردند، کاربرد داشته است. این مکان بخشی از یک مسیر تاریخی را شکل می‌دهد و در ۵۰  کیلومتری شمال‌شرقی قم واقع شده است.

گنبد نمکی (طغرود) قم

حدود ۲۰ کیلومتر که از قم به سمت جعفریه بروید، به یکی از متفاوت‌ترین جاذبه‌های طبیعی اطراف شهر می‌رسید. گنبد نمکی طغرود با لایه‌های نمک، ژیپس و مارن قرمز، ترکیبی از رنگ‌ها و شکل‌های طبیعی را به وجود آورده که بسیار دیدنی است.

خانه ملاصدرا قم

خانه ملاصدرا در غرب روستا کهک، محله چال‌حمام قرار دارد و بنای آن متعلق به دوره صفوی است. این خانه سال‌ها متروکه بوده و حتی مدتی از آن به‌عنوان اصطبل استفاده می‌شد، اما در سال ۱۳۷۵ به ثبت ملی رسید و در سال‌های ۱۳۷۶ و ۱۳۷۷ مرمت شد. برای بازدید از خانه ملاصدرا یک تا دو ساعت کافی است؛ البته، بخشی از بنا در اختیار مالکان خصوصی است و حتما قبل از رفتن، امکان بازدید را بررسی کنید.

سد کبار قم

سد کبار در دشت کبار، نزدیک روستای زنبورک و در مسیر قم–کاشان قرار دارد. فاصله سد کبار تا قم حدود ۲۴ تا ۲۸ کیلومتر است و قدمت آن را نزدیک به ۷۰۰ سال می‌دانند. بدنه سد از سنگ و ساروج ساخته شده و حدود ۲۶ متر ارتفاع و ۵۵ متر طول دارد. بهار فصل مناسبی برای بازدید است، اما میزان آب سد به بارندگی بستگی دارد و در سال‌های کم‌آب ممکن است تقریباً خشک باشد.

خلجستان قم

خلجستان در شمال‌غربی شهرستان قم قرار گرفته و جاده قم–تفرش از آن عبور می‌کند. این منطقه بیشتر به خاطر طبیعت کوهستانی، روستاها و جاذبه‌های اطراف مورد توجه قرار گرفته است. اگر با خودرو سفر می‌کنید، می‌توانید برای گشت‌وگذار در روستاهای این محدوده یک روز جداگانه در نظر بگیرید.

تنگه قاهان قم

قاهان روستایی در منطقه خلجستان است که به «چهارفصل» نیز شهرت دارد. تنگه قاهان با دیواره‌های باریک و قنات‌های متعدد، یکی از مکان‌های طبیعت‌گردی اطراف قم محسوب می‌شود. فاصله آن از قم حدود ۸۰ کیلومتر می‌باشد و بهار و تابستان معمولاً زمان مناسب‌تری برای رفتن به آن است. اگر قصد آب‌تنی دارید، حتماً شرایط مسیر و عمق آب را بررسی کنید و با گروه یا راهنما وارد تنگه شوید.

پارک ملی کویر قم

در این محدوده می‌توانید ترکیبی از طبیعت کویری و جاذبه‌های تاریخی را ببینید؛ همچنین کاروانسرای دیر گچین نیز در محدوده پارک قرار دارد که می‌توانید به آن سربزنید. ورود به بخش‌هایی از پارک‌های ملی ممکن است شرایط خاصی داشته باشد، بنابراین قبل از سفر درباره وضعیت ورود و بازدید از اداره محیط زیست استان استعلام بگیرید.

روستا و غار وشنوه قم

وشنوه یکی از روستاهای ییلاقی بخش کهک است که حدود ۶۰ تا ۶۶ کیلومتر با قم فاصله دارد. غار وشنوه در حدود ۶ کیلومتری روستا قرار گرفته و در واقع بخشی از معدن‌های قدیمی مس در کوهستان اردهال است. آثار ۲۱ معدن و کوره‌های ذوب مس در این منطقه پیدا شده و قدمت برخی سفال‌های آن به حدود ۳۰۰۰ سال پیش از میلاد می‌رسد.
برای ورود به بخش‌های معدنی، به‌دلیل وجود آب و مسیرهای دشوار، بهتر است با گروه غارنوردی و تجهیزات مناسب بروید.

دریاچه نمک حوض سلطان قم

در مسیر تهران–قم، پهنه‌ای سفید و نمکی قرار دارد که بخش‌هایی از آن در بیشتر سال خشک است. این دریاچه حدود ۳۵ تا ۴۰ کیلومتر با قم فاصله دارد و با نام‌هایی مثل دریاچه ساوه، دریاچه شاهی و «آیینه ایران» شناخته می‌شود. در فصل‌های پربارش، لایه‌ای از آب روی سطح نمکی شکل می‌گیرد و بازتاب آسمان، منظره‌ای شبیه آینه ایجاد می‌کند.

در اطراف دریاچه سایه‌ای وجود ندارد؛ بنابراین آب کافی، کلاه و عینک آفتابی همراه داشته باشید. اگر قصد قدم‌زدن روی سطح نمکی را دارید، کفش و لباس مناسب بپوشید.

مکان های مذهبی قم

حرم حضرت معصومه (س): حرم حضرت فاطمه معصومه (س) در مرکز قم قرار دارد و آرامگاه خواهر امام رضا (ع) است. بنای امروزی آن ریشه در دوره‌های سلجوقی و صفوی داشته و گنبد طلایی، ایوان‌ها و صحن‌های مختلف، از بخش‌های معروف آن هستند.

مسجد جامع قم: این مسجد تاریخی در خیابان آذر، نزدیک دروازه ری قرار دارد و یکی از قدیمی‌ترین مساجد قم به شمار می‌رود. گنبدخانه مسجد را بیشتر پژوهشگران متعلق به دوره سلجوقی می‌دانند و معماری آن از بخش‌های دیدنی این بنا است.

مسجد مقدس جمکران: جمکران در حدود ۶ کیلومتری قم واقع شده و یکی از مهم‌ترین مراکز زیارتی شهر است. شبستان‌ها و مسجد مقام از بخش‌های اصلی آن هستند و شب‌های سه‌شنبه و چهارشنبه معمولاً زائران بیشتری به اینجا می‌آیند.

سوغات قم

برای تکمیل سفر و بازدید از جاهای دیدنی قم، می‌توانید در کنار گشت‌وگذار، سوغات معروف شهر مانند سوهان و صنایع‌دستی قم را نیز برای خود یا عزیزانتان تهیه کنید.

• سوهان
• حلوا
• نان کسمه
• انگشتر و مهر
• صنایع دستی (فرش ابریشم دست‌باف، خرمهره‌سازی، انگشترسازی و معرق‌کاری)

غذاهای محلی قم

اگر برای بازدید از جاهای دیدنی قم برنامه‌ریزی کرده‌اید، چشیدن غذاهای معروف و محلی قم را هم در برنامه سفر خود قرار دهید.

• آبگوشت قنبید
• قنبیدپلو
• دمپختک قمی
• کوفته قمی
• اشکنه سیب‌زمینی
• کلم قمری

جاهای دیدنی قم در یک روز

اگر صبح با اتوبوس به قم رسیدید، می‌توانید از ترمینال با اتوبوس‌های خطی یا سواری خودتان را به حرم حضرت معصومه (س) برسانید. این مسیر حدود ۱۵ تا ۲۵ دقیقه زمان می‌برد. بعد از رسیدن به حرم، زیارت خود را انجام دهید و سپس برای ادامه گشت‌وگذار راهی بخش بعدی برنامه شوید.
در ادامه به بافت قدیمی شهر قم بروید ومسجد جامع، حمام‌های تاریخی و خانه حاج علی‌خان زند را از نزدیک ببینید. بعد از آن برای ناهار به خانه یزدان‌پناه بروید؛ جایی که می‌توانید در فضای یک خانه تاریخی ناهار بخورید.

در ساعات بعدازظهر، اگر چند ساعت تا غروب فرصت دارید، تپه قلی‌درویش و کوه خضر نبی را انتخاب کنید؛ چرا که هر دو را می‌توان در ادامه برنامه روزانه جا داد.
برای جاذبه‌های دورتر، زمان بیشتری لازم است. اگر خودرو دارید و زمان کافی باقی مانده، قمرود، گنبد نمکی طغرود، سد کبار و خانه ملاصدرا در کهک گزینه‌های دیگری هستند. 

در پایان این گشت‌وگذار، اگر قصد خرید سوغات دارید، می‌توانید به بازار قدیم قم بروید و خرید خود را انجام دهید.
نزدیک غروب به جمکران سر بزنید؛ این مسجد در 6 کیلومتری قم واقع شده و سه‌شنبه و چهارشنبه‌ها شلوغ‌تر می‌شود. اگر همان شب برمی‌گردید، زمان رسیدن به ترمینال را از قبل حساب کنید و در پایان، با زیارت در اینجا سفرتان را تمام کنید.

برای سفر به جاهای دیدنی قم اتوبوس بهتر است یا سواری دربستی؟

اگر تنها یا دونفره سفر می‌کنید، اتوبوس انتخابی به‌صرفه و بی‌دردسر است. از تهران، اصفهان، شیراز، مشهد، تبریز و بندرعباس به قم سرویس وجود دارد و لازم نیست خودتان پشت فرمان بنشینید.
اگر قرار است با چند نفر از تهران یا اصفهان راهی قم شوید، سواری دربستی می‌تواند برنامه سفر را راحت‌تر کند. ساعت حرکت، مسیر و حتی مقصدهای بین راه را خودتان مشخص می‌کنید و محدود به برنامه اتوبوس نیستید.

نکات مهم برای سفر یک‌روزه به جاهای دیدنی قم

• برای سفر به قم صبح زود حرکت کنید تا زمان بیشتری برای بازدید داشته باشید.
• اگر با اتوبوس سفر می‌کنید، جاذبه‌های داخل شهر را در اولویت بگذارید.
• حوض سلطان، دیر گچین و وشنوه را با توجه به وسیله نقلیه‌تان انتخاب کنید.
• در فصل گرم، بازدید از جاذبه‌های روباز را به ساعت‌های خنک‌تر موکول کنید.
• برای خرید سوغات، زمانی مشخص در پایان سفر کنار بگذارید.
• ساعت حرکت اتوبوس برگشت را از قبل بررسی کنید و خرید بلیط اتوبوس به قم و برگشت را همزمان انجام دهید.
• هنگام ورود به اماکن مذهبی، پوشش مناسب داشته باشید و نکات احترام به محیط را رعایت کنید.

کلام آخر؛ یک روز برای بازدید از جاهای دیدنی قم کافی است؟

اگر می‌خواهید در سفر به قم مهم‌ترین جاذبه‌های مذهبی و تاریخی شهر را ببینید، یک روز زمان کافی است. اما برای بازدید از جاذبه‌های اطراف قم، بهتر است زمان بیشتری در نظر بگیرید و سفرتان را دو روزه کنید. انتخاب وسیله نقلیه نیز در برنامه سفر تأثیر دارد؛ با سواری دربستی می‌توانید با دردسر کمتر و آزادی عمل بیشتر، از جاهای دیدنی قم بازدید کنید.
با این حال اگر انتخاب شما سفر با اتوبوس است و تصمیم‌تان برای سفر قطعی شده، بهتر است بلیط اتوبوس به قم را از قبل تهیه کنید.

سوالات متداول درباره جاهای دیدنی قم

1. برای سفر یک‌روزه به قم کجا برویم؟

   روز را با حرم حضرت معصومه (س) شروع کنید و در ادامه به تپه قلی‌درویش، کوه خضر نبی و مسجد جمکران بروید. اگر وقت بیشتری داشتید، می‌توانید از دیگر جاهای دیدنی قم نیز بازدید کنید.

2. فاصله تهران تا قم با اتوبوس چقدر است؟

   فاصله تهران تا قم حدود ۱۴۰ کیلومتر است و اتوبوس معمولاً این مسیر را در ۲ تا ۲٫۵ ساعت طی می‌کند. زمان دقیق به ترافیک، پایانه مبدأ و نوع سرویس بستگی دارد. در روزهای شلوغ و ایام مذهبی نیز ممکن است سفر طولانی‌تر شود.

3. از ترمینال قم چگونه به مرکز شهر برویم؟

   برای رفتن از ترمینال قم به مرکز شهر یا حرم می‌توانید از وسایل نقلیه مختلفی استفاده کنید. در نظر داشته باشید قم چند پایانه مسافربری دارد؛ بنابراین فاصله و زمان رسیدن به مقصد به محل پیاده‌شدن اتوبوس و مقصد شما بستگی دارد.

4. غیر از حرم حضرت معصومه و جمکران چه جاهایی در قم دیدنی است؟

   مقابر گنبد سبز، بازار قدیم و تیمچه بزرگ، مدرسه فیضیه، مسجد جامع، خانه یزدان‌پناه و کوه خضر نبی از جاهای دیدنی قم هستند. در اطراف شهر نیز می‌توانید از دریاچه حوض سلطان، کاروانسرای دیر گچین، گنبد نمکی و غار وشنوه دیدن کنید.

5. غذای محلی قم چیست؟

   آبگوشت قنبید از غذاهای محلی معروف قم است. قنبیدپلو، دمپختک قمی، کوفته قمی و اشکنه سیب‌زمینی نیز از دیگر غذاهای سنتی این شهر هستند. از آنجا که کلم قمری ممکن است در همه فصل‌ها یا رستوران‌ها موجود نباشد، بهتر است پیش از سفارش درباره موجود بودن غذا سؤال کنید.

6. آیا می‌توان با اتوبوس به قم سفر کرد؟

   بله، از شهرهای مختلفی مانند تهران، اصفهان، شیراز، تبریز، مشهد و بندرعباس به مقصد قم سرویس اتوبوس برقرار است. بهتر است بلیط اتوبوس را از قبل و به‌صورت آنلاین تهیه کنید و هنگام خرید، ساعت حرکت، نوع اتوبوس و پایانه مقصد را بررسی کنید.